Organizm
osoby dorosłej zawiera 2-3 g cynku. Najwyższy poziom cynku jest w spermie,
gruczole krokowym, erytrocytach, wątrobie, mózgu, skórze. Dość wysokie jego
stężenie jest w kościach i we włosach. Cynk wchłaniany jest w górnych
odcinkach jelita w obecności białka transportowego, wchodzącego w skład soku
trzustkowego. We krwi cynk krąży w postaci związanej z białkami: 30-40 % tego
mikroelementu związana jest trwale z a2-makroglobuliną, pozostała część tworzy
nietrwały kompleks z albuminami. Biologiczna rola cynku jest uwarunkowana
koniecznością jego obecności w organizmie dla normalnego wzrostu, rozwoju i
dojrzewania płciowego, utrzymania funkcji rozrodczych i adekwatnej czynności
układu odpornościowego, zapewnienia normalizacji procesów krwiotwórczych,
gojenia się ran, percepcji smakowej i węchowej.
Mechanizmy
molekularne działania cynku wiążą się z jego udziałem w budowie i czynności
wielu enzymów, których liczba dochodzi do 200. U człowieka cynk wykryto w
składzie karboanhydrazy, dehydrogenazy alkoholowej, fosfatazy zasadowej,
karboksypeptydazy, polimerazy RNA, w czynnikach transkrypcji oksydoreduktaz,
transferaz, liaz, hydrolaz, izomeraz, cytozolowej postaci dysmutazy
ponadtlenkowej (SOD). Cynk jest aktywatorem szeregu enzymów, a także tworzy
kompleksy z niektórymi nieenzymatycznymi związkami organicznymi, w szczególności
z kwasami nukleinowymi, odpowiedzialnymi za przechowywanie i przekaz informacji
genetycznej. Wykryto rolę cynku w procesach biosyntezy białka i kwasów
nukleinowych, w budowie i regulacji właściwości błon komórkowych oraz struktur
subkomórkowych, w procesie redukcji retinolu w siatkówce oka. Mikroelement ten
wchodzi w skład struktury aktywnego hormonu grasicy - tymuliny. Ustalono, że
cynk bierze udział w utrzymaniu czynności męskich gruczołów płciowych (jest on
składnikiem męskiego hormonu płciowego -dihydroksytestosteronu (DHT)).
Prawdopodobnie dlatego najwięcej cynku zawierają tkanki jąder i szyszynki, która
ma bezpośredni związek z realizacją funkcji seksualnej mężczyzn i
kobiet. Cynk zaliczany jest do mineralnych antyoksydantów, czynników
lipotropowych, biorących udział wraz z witaminą B6 w tworzeniu nienasyconych
kwasów tłuszczowych. Receptor glukokortykoidów jest białkiem zawierającym
cynk.
Osoba
dorosła powinna spożywać wraz z pożywieniem cynk w ilości 15 mg/dobę, kobiety
ciężarne i karmiące piersią - odpowiednio 20 i 25 mg/dobę. Wskaźnikami
zabezpieczenia organizmu w cynk mogą być: stężenie cynku w surowicy krwi (w
normie 700-1200 mcg/1), we włosach (125-225 mcg/g), poziom wydalania cynku z
moczem (0,1-0,7 mg/dobę). Zaburzenie percepcji smakowej i węchowej jest jednym z
wczesnych objawów deficytu cynku. Podstawowe żywnościowe źródła cynku: mięso,
drób, żółte sery, zboża, rośliny strączkowe. Wysoki poziom cynku jest w
orzechach i krewetkach. Mleko i produkty mleczne są ubogie w ten
mikroelement.
Wśród BAD Firmy „Vision
International People Group" cynk wchodzi w skład następujących, biologicznie
aktywnych dodatków do żywności: „Antiox+",
„Lifepak
Senior+", „Lifepak
Junior+", „Revien"
i „Artum".
|